ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದಿನ : ಕರಾವಳಿಯ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾದ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಕುರಿತು ವಿಶೇಷ ಲೇಖನ

ಮೀನು ಕರಾವಳಿಗರ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ಆಹಾರ.. ಮೀನು ಕರಾವಳಿ ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ದೇಶ, ವಿದೇಶಗಳಿಗೂ ಪರಿಚಯಗೊಂಡಿರುವುದು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮೂಲಕ. ಹೌದು.. ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬಳಿಕ ಮೀನಿನ ರುಚಿ ಪ್ರಪಂಚದೆಲ್ಲೆಡೆ ಹಬ್ಬಿದೆ. ಮೀನನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ಕೆಲ ಔಷಧಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೊಗವೀರರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯದವರು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೇ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಗವೀರರ ಪಾತ್ರ ವಿಶೇಷ.

ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೊಗವೀರ ಮೂಲ ತುಳುವ, ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಮೀನುಗಾರ ಸಮುದಾಯ, ಹಿಂದೆ ಈ ಸಮುದಾಯವು ಉಡುಪಿ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ಮರಕಲರು, ಉಳ್ಳಾಲದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಬೋವಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಬ್ರಹ್ಮಾವರದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ತುಳು ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾವರದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿ ಮಾತೃಭಾಷೆ ಹೊಂದಿರುವ ಮೊಗವೀರರನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಕರಾವಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 700-600 ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತುಳುನಾಡಿನ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ತುಳುಜನಾಂಗ ತಾವು ಮೊದಲು ನೆಲೆನಿಂತ ಪ್ರದೇಶ ಮೂಲಸ್ತಾನವೆಂದು ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾತಿಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಮೊಗವೀರರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಮೂಲಸ್ತಾನದ ಹೆಸರುಗಳೆಂದರೆ ಸುವರ್ಣ ಮತ್ತು ಬಂಗೇರ ಬರಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಈ ಹೆಸರು ಸ್ವರ್ಣ ನದಿ ತೀರ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಬೆಂಗರೆ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಸ್ಥಾನದ ಹೆಸರು ಬರಿ ಅಥವಾ ಗೋತ್ರವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ತುಳುನಾಡಿನ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ತರಹದ ಬರಿ/ಬಳಿ ಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೊಗವೀರ, ಬಂಟ, ಬಿಲ್ಲವ ಮತ್ತು ಇತರ ತುಳು ಭಾಷಿಗ ಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವಿದ್ದು ಪ್ರಮುಖ ಮೂರು ಸಮುದಾಯಗಳು ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದ ಸಹೋದರಿಯರ ಮಕ್ಕಳೆಂದು ಜನಪದೀಯ ಇತಿಹಾಸ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಆದಿ ಆಲಡೆ ಎಂಬುದು ಮೂಲ ಆರಾಧನಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದ್ದು ಇದು ತುಳುವರೆನಿಸಿಕೊಂಡ ಎಲ್ಲ ಸಮುದಾಯದ ಆಲಯವಾಗಿದೆ. ಸುವರ್ಣ ಮತ್ತು ಬಂಗೇರ ಬರಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬರಿಯಾಗಿದ್ದು ಹಲವು ಜಾತಿಯ ಜನರು ಈ ಬರಿಯ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಬರಿ/ಗೋತ್ರ ಎಂಬುದು ವಂಶವಾಹಿ, ಮೂಲಸ್ತಾನ, ರಾಜವಂಶ, ಋಷಿ-ಸಂತ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ತಲೆ ತಲಾಂತರದಿಂದ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ತುಳುವ ಜನಾಂಗಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ವಿಭಜನೆಗೊಂಡು 43 ಹಲವು ಜಾತಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು ಮೂಲತಃ ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ಆಧಿ ಆಲಡೆ, ಮೂಲಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಬರಿ ಪದ್ಧತಿಗಳಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಭರತಖಂಡದ ಪೂರ್ವ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಮೊಗವೀರರು ಪಿರಾಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದರು. ಕೆಲವು ಬರಿ ಹೆಸರುಗಳು ತಾವು ವಲಸೆಗೊಂಡು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಪೂರ್ವಜರ ವೃತ್ತಿ ಸೂಚಿಸುವ ಹೆಸರು ಬರಿಯೆಂದು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ.

ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದಿನವನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 21 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಸಮುದ್ರ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಸಮರ್ಥನೀಯ ಮೀನು ಸ್ಟಾಕ್ಗಳನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಒಂದು ಮೀಸಲಾದ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದಿನವನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲಾ ಮೀನುಗಾರರು, ಮೀನು ಕೃಷಿಕರು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪಾಲುದಾರರೊಂದಿಗೆ ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತವು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಜಲಚರಗಳ ಮೂಲಕ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಎರಡನೇ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮೀನು ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ 7.7% ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತವು ವಿಶ್ವದ 4 ನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮೀನು ರಫ್ತುದಾರನಾಗಿದೆ.

ಅನೇಕ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಮಾಜಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳು ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದಿನದ ಆಚರಣೆಯು ಒಂದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಂದರ್ಭವಾಗಿದ್ದು, ಸಮರ್ಥನೀಯ ಮೀನು ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಜಾಗತಿಕ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಮರುಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಮೀನು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಮುದ್ರಾಹಾರಗಳು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಾಗಿವೆ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುವ ವಿಚಾರ. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಜನರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ, ಅವರು ಮೀನು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಮುದ್ರಾಹಾರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದಿನವು ಭವಿಷ್ಯದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಇಲಾಖೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಸಂಯೋಜಿತ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಮೀನು ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಒಳನಾಡು, ಕರಾವಳಿ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೀರು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು1957 ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯದ ಮೀನು ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿಸುಮಾರು 5.93 ಲಕ್ಷಹೆಕ್ಟೇರ್ಗಳಷ್ಟುಒಳನಾಡುಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ, 8000ಹೆಕ್ಟೇರ್ಹಿನ್ನೀರು ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು 27,000 ಚದರಕಿ.ಮೀ. ಭೂಖಂಡ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ 320 ಕಿ.ಮೀಉದ್ದದ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಾನವನ ಆಹಾರದಲ್ಲಿಮೀನು ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯ ಪ್ರೋಟೀನ್ಮೂಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಮೀನು ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ.

ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮವು ಸಾಗರಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ತೈಲ ಸೋರಿಕೆಗಳು, ಸಮುದ್ರದ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ನೀಲಿ-ಹಸಿರು ಪಾಚಿಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ವಿಷಕಾರಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಅತಿಕ್ರಮಣಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಮೀನುಗಾರ ಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಈ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಮುದಾಯಗಳು ಸುಸಂಘಟಿತ ಕಾರ್ ಯಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ಬೈಕ್ ರ್ಯಾಲಿಗಳ ಮೂಲಕ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತರುತ್ತವೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮವು ಅನೇಕ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಇಲಾಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ವಿಭಾಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ದಕ್ಷ ಕೆಲಸದ ಮಿಶ್ರಣಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಮೀನುಗಾರರ ಗುಂಪುಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇದು ನಾಟಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಾಡು ಮತ್ತು ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಯೋಗಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ಸರ್ಕಾರವು ವಿಶೇಷ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರದರ್ಶನ-ನೇತೃತ್ವದ ಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಸಹ ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದಿನದ ಅಗತ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.

ದಿ.21-11-2024 ರಿಂದ 23-11-2024 ರವರೆಗೆ “ವಿಶ್ವ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದಿನಾಚರಣೆ- 2024” ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ “ಮತ್ಸ್ಯಮೇಳ”ವು ಭಟ್ಕಳದ ಮುರುಡೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರು ಉದ್ಘಾಟಿಸುವ ಈ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಪಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ.ಶಿವಕುಮಾರ್ ರವರು ವಿಶೇಷ ಆಹ್ವಾನಿತರಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಲಿರುವರು.

“ಮತ್ಸ್ಯಮೇಳ”ವು ಮುರುಡೇಶ್ವರದ ಆರ್.ಎನ್.ಎಸ್. ಗಾಲ್ಫ್ ಕ್ಲಬ್ ರೆಸಾರ್ಟ್ ನವೆಂಬರ್ 21,2024 ರಂದು ಸಂಜೆ 4:00 ಗಂಟೆಗೆ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾಗಲಿದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಬಂದರು ಹಾಗೂ ಒಳನಾಡು, ಜಲ ಸಾರಿಗೆ ಸಚಿವರು ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸಚಿವರಾದ ಮಂಕಾಳ ಎಸ್.ವೈದ್ಯ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸಂಪುಟ ದರ್ಜೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಸಚಿವರು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ.